مارپله های توسعۀ پایدار از طریق ورزش در ایران - کاظم هژبری; رحیم رمضانی نژاد; رضا شجیع (Sport Sciences Research Institute, 2021)
پژوهش حاضر با هدف بررسی مارپلههای دستیابی به اهداف توسعۀ پایدار (دستور کار 2030 سازمان ملل) از طریق ورزش انجام شد. در استعارة مارپله، پله به‌مثابۀ عواملی است که در رسیدن به اهداف نقش سرعتدهنده دارند و مار به‌‌عنوان عوامل بازدارندة نیل به اهداف است. روش پژوهش حاضر کیفی و از نوع نظریة دادهبنیاد بود. ابتدا 95 مقاله با دو کلید واژة «توسعه» و «ورزش» در 30 نشریۀ تأییدشده از سوی وزارت علوم بررسی شدند. سپس 13 مصاحبه با صاحبنظران حوزههای مختلف توسعة پایدار از وزارت ورزش، کمیتۀ ملی المپیک و پارالمپیک، مرکز تحقیقات پزشکی ورزشی و اساتید دانشگاهی که به روش نمونهگیری قضاوتی انتخاب شده بودند، انجام شد. تعداد ۷۲ کد مستقل اولیه و براساس قرابت مفهومی و معنایی بین کدها، ۲۰ مفهوم اصلی در قالب ۱۲ مقوله به‌عنوان مارهای مسیر دستیابی به اهداف توسعۀ پایدار از طریق ورزش ایران شناسایی شدند. این موانع در شش هدف دستور کار 2030 بررسی شدند که ورزش نقشی مستقیم در دستیابی به آنها دارد. همچنین پلهها در قالب این شش هدف بررسی شدند که به ۲۶ کد، ۱۴ مفهوم و 9 مقوله دستهبندی شدند. به‌طورکلی، ورزش در دستیابی به اهداف توسعة پایدار، بیشتر با موانعی در سطح کلان (مانند یکپارچه‌نبودن سیاستگذاریها و زیرساختهای ناکافی) مواجه است. قوانین و آییننامهها در برخی اهداف جزو پلهها به شمار می‌‌روند، اما بیشتر پلهها را میتوان در سطح فردی (اشتیاق و انگیزههای فردی و جمعیت جوان) و سطح جامعه (نهادهای مدنی) یافت.